Weest op uw hoede

Presentatie: dhr. Pim Monné
Datum: donderdag 17 oktober 2019
Tijd: 19.30 - 22.00 uur
Locatie: Scc De Poelewei, Mgr. De Vetstraat 2, Breda

De laatste periode (1929 – 1939) van het interbellum werd gekenmerkt door werelddepressie en internationale spanningen. De meest dynamische beweging in die tijd werd het fascisme. Nederland en België bleven in die tijd van oplopende spanningen angstvallig en nauwgezet neutraal.

mobilisatieToen in 1933 Hitler aan de macht kwam, eiste hij voor Duitsland een oppermachtige plaats in Europa. In hoog tempo bouwde hij een modern militair machtsapparaat op. In 1938 voegde hij Oostenrijk, een deel van Tsjechoslowakije en Sudetenland bij het Rijk. Door de toegenomen internationale spanningen werd op maandag 28 augustus 1939 door de Nederlandse regering onder leiding van het kabinet De Geer II de algehele mobilisatie van leger en vloot gelast: 280 000 man werden onder de wapenen geroepen. Frankrijk en Engeland hadden veel onder de depressie te lijden gehad, waren verzwakt en wilden geen oorlog. Deze machteloosheid van de geallieerden vergrootte de zekerheid dat ook Nederland aan de beurt zou komen. Toen Hitler in 1939 aan Polen territoriale eisen stelde die niet onmiddellijk werden ingewilligd, viel hij aan en verklaarden Engeland en Frankrijk hem alsnog de oorlog. Door de algehele mobilisatie lag het Nederlands leger al in stellingen en wachtte, gewapend en neutraal.

Bredasche Burgerwacht
Zowel leger als luchtmacht kampten met verouderd materieel. Naast het reguliere leger was de verdediging in handen van de Bijzondere Vrijwillige Landstorm en burgerwachten. Ook Breda kende een burgerwacht; in april 1938 herdacht Breda het 20 jarig bestaan van de Bredasche Burgerwacht met een revue in Concordia, getiteld "Ben je ook bij de Burgerwacht?" Deze revue had een propagandistisch karakter, versterkte de band tussen de leden en diende mede voor de werving van nieuwe vrijwilligers. Het was ook de tijd van inunderen van grote gebieden, verbod op hamsteren, verveling bij de manschappen, propaganda, het gebroken geweertje, inkwartiering en spionage... een vergeten periode uit onze Vaderlandse Geschiedenis.

Houd braaf stand
De spreker was als kind al gefascineerd door de Tweede Wereldoorlog, vooral doordat zijn grootvader in 1940 beroepsmilitair was. Hij is tevens de initiatiefnemer van het Mobilisatiemuseum 1939 - 1940 in Prinsenbeek. Op 10 mei 1940 vielen de Duitsers Nederland binnen en kwam er een einde aan de mobilisatie en de neutraliteit. Na de pauze wordt de film 'Houd braaf stand' vertoond; de mobilisatie, verteld door professionals en veteranen uit de mobilisatietijd.